نکته های درس 5 فارسی

نکته های درس 5 فارسی

نکته های درس 5 فارسی-کلاس پنجم 3

حروف : کلماتی هستند که به تنهایی معنی ندارند،امابرای ایجادرابطه ی بین اجزای جمله یا برای تعیین نقش کلمه در جمله به کار می روند.

جمله : به کلمه یا مجموعه ای از کلمه ها و عبارات گفته می شود که پیامی را از گوینده به شنونده یا از نویسنده به خواننده می رساند.              مهمترین جزء جمله فعل است.

انواع جمله : 1-جمله ی خبری    2-جمله ی پرسشی   3-جمله ی عاطفی    4-جمله ی امری  

1-جمله ی خبری : جمله ای است که از یک کار و یا درباره ی موضوعی خبر می دهد،نشانه ی پایان جمله ی خبری نقطه( . ) است .  مثال : درخت ما در بهار شکوفه می دهد .

   2-جمله ی پرسشی : جمله ای است که درباره ی کار یا عملی سوال می کند.نشانه ی پایان جمله ی پرسشی علامت سوال ( ؟ ) است.     مثال : کدام لباس را خریدی؟

3-جمله ی عاطفی : جمله ای است که یکی از عواطف انسان مانند آرزو،تعجب ،امید،نفرت،دعاو ... را بیان می کند.

نشانه ی پایان جمله ی عاطفی علامت تعجب است ( ! ).    مثال :

4-جمله ی امری : جمله ای است که در آن مفهوم فرمان و دستور و خواهش ،توصیه،نهی و بازداشتن وجود داشته باشد. نشانه ی پایان جمله ی امری نیز نقطه ( . ) است .     مثال : درست را بخوان.

راه شناخت تعداد جمله : تعداد فعل های ذکرشده+ تعداد فعل های حذف شده+نداومنادا+شبه جمله = تعداد کل جمله

حذف فعل :   الف)یک بار فعل می آید وبرای باردوم حذف می شود،مانند: من مامورهستم و معذور.

ب) گاهی حذف فعل رافقط از طریق معنی جمله تشخیص می دهیم مانند:از همگان بی نیاز(است) و بر همه مشفق(است)

حروف ربط(پیوند) : کلمه یا حروفی هستند که دو جمله را به هم ربط می دهند. ( تا ، اگرچه ، زیرا ، اگر ، زمانی که ، که ، وقتی که ، چو ، چون ، اما ، ولی، لیکن ، و ،که از، بلکه ، باآن که)

حرف( تا ) اگر فاصله ی مکان یا زمان را بیان کند (حرف اضافه) است . و اگر دو جمله را به هم پیوند دهد(حرف ربط) است.                 مثال :    1- از تهران تا ساری 3ساعت فاصله است.  (تا : حرف اضافه )

2- از اول صبح تا آخر شب .  ( تا : حرف اضافه )  3- درد دیگران را درمان کن تا نزد خداوند عزیز باشی. (تا:حرف ربط)

حرف های ( چو – چون ) اگر به معنی زمانی که و وقتی که به کار رود، حرف پیوند است. اگر به معنی مثل و مانند به کار رود حرف پیوند نیست.           مثال : 1- چوایران نباشد تن من مباد. ( چو : زمانیکه : ربط)

2-چون شیر قوی باش. (چون:مانند : ربط نیست)    3-حرف ( و ) اگر دوجمله را به هم پیوند دهد حرف ربط است اما اگر دو اسم یا صفت را به هم پیوند دهد ربط نیست .  مثال :   1-متانت و آرامش ( پیوند)                         2- مرگ و خطر و عاقبت (پیوند نیست چون دو اسم را به هم پیوند داده است )

-         گاهی دو جمله،با بیش از یک کلمه ی ربط به هم مربوط می شوند،یعنی کلمه ی ربط از چند کلمه تشکیل شده است(همین که – چون که – با آن که – اگر چه – برای اینکه – و ... )

 مثال : 1-بازی ادامه یافت اگرچه باران می بارید.           2-همین که باران شدت گرفت ، مسابقه تعطیل شد.

کلمه ی ربط می تواند بین دو جمله یا در ابتدای یک جمله قرار بگیرد،مهم آن است که پیوند دهنده ی دوجمله باشد.    مثال : 1-باید زودتر بخوابم چون فردا مسابقه دارم    2-چون فردا مسابقه دارم ، باید زودتر بخوابم.